Ana sayfaKur’anMâide3. ayet
19 katmanlı ayet incelemesi

Mâide 3

Medenî · 120 ayetlik sûre · Katmanlar kaynak durumu açıkça belirtilerek sunulur.

005SÛRE
01 · ARAPÇA METİN · DOĞRULANDI

حُرِّمَتْ عَلَيْكُمُ ٱلْمَيْتَةُ وَٱلدَّمُ وَلَحْمُ ٱلْخِنزِيرِ وَمَآ أُهِلَّ لِغَيْرِ ٱللَّهِ بِهِۦ وَٱلْمُنْخَنِقَةُ وَٱلْمَوْقُوذَةُ وَٱلْمُتَرَدِّيَةُ وَٱلنَّطِيحَةُ وَمَآ أَكَلَ ٱلسَّبُعُ إِلَّا مَا ذَكَّيْتُمْ وَمَا ذُبِحَ عَلَى ٱلنُّصُبِ وَأَن تَسْتَقْسِمُوا۟ بِٱلْأَزْلَـٰمِ ۚ ذَٰلِكُمْ فِسْقٌ ۗ ٱلْيَوْمَ يَئِسَ ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ مِن دِينِكُمْ فَلَا تَخْشَوْهُمْ وَٱخْشَوْنِ ۚ ٱلْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِى وَرَضِيتُ لَكُمُ ٱلْإِسْلَـٰمَ دِينًا ۚ فَمَنِ ٱضْطُرَّ فِى مَخْمَصَةٍ غَيْرَ مُتَجَانِفٍ لِّإِثْمٍ ۙ فَإِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ

Tanzil Osmanî metni; metin değiştirilmeden gösterilir.
02 · ÇEVİRİYAZI · DOĞRULANDI

ḥurrimet `aleykümü-lmeytetü veddemü velaḥmü-lḫinzîri vemâ ühille ligayri-llâhi bihî velmünḫaniḳatü velmevḳûẕetü velmüteraddiyetü venneṭîḥatü vemâ ekele-ssebü`u illâ mâ ẕekkeytüm vemâ ẕübiḥa `ale-nnüṣubi veen testaḳsimû bil'ezlâm. ẕâliküm fisḳ. elyevme yeise-lleẕîne keferû min dîniküm felâ taḫşevhüm vaḫşevn. elyevme ekmeltü leküm dîneküm veetmemtü `aleyküm ni`metî veraḍîtü lekümü-l'islâme dînâ. femeni-ḍṭurra fî maḫmeṣatin gayra mütecânifil liiŝmin feinne-llâhe gafûrur raḥîm.

Muhammet Abay çeviriyazısı, gayri ticari kullanım kaydıyla.
03 · TÜRKÇE MEAL · DOĞRULANDI

Leş, kan, domuz eti, Allah'tan başkası adına boğazlanan, boğulmuş, (taş, ağaç vb. ile) vurulup öldürülmüş, yukarıdan yuvarlanıp ölmüş, boynuzlanıp ölmüş (hayvanlar ile) canavarların yediği hayvanlar -ölmeden yetişip kestikleriniz müstesna- dikili taşlar (putlar) üzerine boğazlanmış hayvanlar ve fal oklarıyle kısmet aramanız size haram kılındı. Bunlar yoldan çıkmaktır. Bugün kafirler, sizin dininizden (onu yok etmekten) ümit kesmişlerdir. Artık onlardan korkmayın, benden korkun. Bugün size dininizi ikmal ettim, üzerinize nimetimi tamamladım ve sizin için din olarak İslam'ı beğendim. Kim, gönülden günaha yönelmiş olmamak üzere açlık halinde dara düşerse (haram etlerden yiyebilir). Çünkü Allah çok bağışlayıcı ve esirgeyicidir.

Meal, Kur’an metninin kendisi değil; anlamı Türkçede ifade etme çalışmasıdır.

04–06 · KELİME, KÖK, SARF VE NAHİV · DOĞRULANDI

Kelime kelime Türkçe tahlil

Kelime kelime Türkçe tahlil

Bu ayetin dil verileri kaynak paketiyle karşılaştırılıyor.

1حُرِّمَتْ
Tür
fiil — gövde, söz türü: fiil, geçmiş zaman, edilgen, (ıı), lemma: حَرَّمَ, kök: حرم, 3fs
Kök
حرم
Sözlük biçimi
حَرَّمَ
Nahiv
geçmiş zaman · edilgen
2عَلَيْكُمُ
Tür
edat — gövde, söz türü: edat, lemma: عَلَىٰ · zamir — sonek, pron: 2MP
Kök
Sözlük biçimi
عَلَىٰ
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
3ٱلْمَيْتَةُ
Tür
belirleyici — önek, al+ · isim — gövde, söz türü: isim, lemma: مَيْتَة, kök: موت, dişil tekil, merfû
Kök
موت
Sözlük biçimi
مَيْتَة
Nahiv
merfû
4وَٱلدَّمُ
Tür
bağlaç — önek, w: CONJ+ · belirleyici — önek, al+ · isim — gövde, söz türü: isim, lemma: دَم, kök: دمو, eril, merfû
Kök
دمو
Sözlük biçimi
دَم
Nahiv
merfû
5وَلَحْمُ
Tür
bağlaç — önek, w: CONJ+ · isim — gövde, söz türü: isim, lemma: لَحْم, kök: لحم, eril, merfû
Kök
لحم
Sözlük biçimi
لَحْم
Nahiv
merfû
6ٱلْخِنزِيرِ
Tür
belirleyici — önek, al+ · isim — gövde, söz türü: isim, lemma: خِنزِير, kök: خنزر, eril, mecrûr
Kök
خنزر
Sözlük biçimi
خِنزِير
Nahiv
mecrûr
7وَمَآ
Tür
bağlaç — önek, w: CONJ+ · ilgi zamiri — gövde, söz türü: ilgi zamiri, lemma: مَا
Kök
Sözlük biçimi
مَا
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
8أُهِلَّ
Tür
fiil — gövde, söz türü: fiil, geçmiş zaman, edilgen, (ıv), lemma: أُهِلَّ, kök: هلل, 3ms
Kök
هلل
Sözlük biçimi
أُهِلَّ
Nahiv
geçmiş zaman · edilgen
9لِغَيْرِ
Tür
edat — önek, l: P+ · isim — gövde, söz türü: isim, lemma: غَيْر, kök: غير, eril, mecrûr
Kök
غير
Sözlük biçimi
غَيْر
Nahiv
mecrûr
10ٱللَّهِ
Tür
özel isim — gövde, söz türü: özel isim, lemma: ٱللَّه, kök: اله, mecrûr
Kök
اله
Sözlük biçimi
ٱللَّه
Nahiv
mecrûr
11بِهِۦ
Tür
edat — önek, bi+ · zamir — gövde, söz türü: zamir, 3ms
Kök
Sözlük biçimi
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
12وَٱلْمُنْخَنِقَةُ
Tür
bağlaç — önek, w: CONJ+ · belirleyici — önek, al+ · isim — gövde, söz türü: isim, etken, pcpl, (vıı), lemma: مُنْخَنِقَة, kök: خنق, dişil, merfû
Kök
خنق
Sözlük biçimi
مُنْخَنِقَة
Nahiv
etken · merfû
13وَٱلْمَوْقُوذَةُ
Tür
bağlaç — önek, w: CONJ+ · belirleyici — önek, al+ · isim — gövde, söz türü: isim, edilgen, pcpl, lemma: مَوْقُوذَة, kök: وقذ, dişil, merfû
Kök
وقذ
Sözlük biçimi
مَوْقُوذَة
Nahiv
edilgen · merfû
14وَٱلْمُتَرَدِّيَةُ
Tür
bağlaç — önek, w: CONJ+ · belirleyici — önek, al+ · isim — gövde, söz türü: isim, etken, pcpl, (v), lemma: مُتَرَدِّيَة, kök: ردي, dişil, merfû
Kök
ردي
Sözlük biçimi
مُتَرَدِّيَة
Nahiv
etken · merfû
15وَٱلنَّطِيحَةُ
Tür
bağlaç — önek, w: CONJ+ · belirleyici — önek, al+ · isim — gövde, söz türü: isim, lemma: نَّطِيحَة, kök: نطح, dişil, merfû
Kök
نطح
Sözlük biçimi
نَّطِيحَة
Nahiv
merfû
16وَمَآ
Tür
bağlaç — önek, w: CONJ+ · ilgi zamiri — gövde, söz türü: ilgi zamiri, lemma: مَا
Kök
Sözlük biçimi
مَا
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
17أَكَلَ
Tür
fiil — gövde, söz türü: fiil, geçmiş zaman, lemma: أَكَلَ, kök: اكل, 3ms
Kök
اكل
Sözlük biçimi
أَكَلَ
Nahiv
geçmiş zaman
18ٱلسَّبُعُ
Tür
belirleyici — önek, al+ · isim — gövde, söz türü: isim, lemma: سَّبُع, kök: سبع, eril, merfû
Kök
سبع
Sözlük biçimi
سَّبُع
Nahiv
merfû
19إِلَّا
Tür
exp — gövde, söz türü: EXP, lemma: إِلَّا
Kök
Sözlük biçimi
إِلَّا
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
20مَا
Tür
ilgi zamiri — gövde, söz türü: ilgi zamiri, lemma: مَا
Kök
Sözlük biçimi
مَا
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
21ذَكَّيْتُمْ
Tür
fiil — gövde, söz türü: fiil, geçmiş zaman, (ıı), lemma: ذَكَّيْ, kök: ذكو, 2mp · zamir — sonek, pron: 2MP
Kök
ذكو
Sözlük biçimi
ذَكَّيْ
Nahiv
geçmiş zaman
22وَمَا
Tür
bağlaç — önek, w: CONJ+ · ilgi zamiri — gövde, söz türü: ilgi zamiri, lemma: مَا
Kök
Sözlük biçimi
مَا
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
23ذُبِحَ
Tür
fiil — gövde, söz türü: fiil, geçmiş zaman, edilgen, lemma: ذُبِحَ, kök: ذبح, 3ms
Kök
ذبح
Sözlük biçimi
ذُبِحَ
Nahiv
geçmiş zaman · edilgen
24عَلَى
Tür
edat — gövde, söz türü: edat, lemma: عَلَىٰ
Kök
Sözlük biçimi
عَلَىٰ
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
25ٱلنُّصُبِ
Tür
belirleyici — önek, al+ · isim — gövde, söz türü: isim, lemma: نُصُب, kök: نصب, eril, mecrûr
Kök
نصب
Sözlük biçimi
نُصُب
Nahiv
mecrûr
26وَأَن
Tür
bağlaç — önek, w: CONJ+ · sub — gövde, söz türü: SUB, lemma: أَن
Kök
Sözlük biçimi
أَن
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
27تَسْتَقْسِمُوا۟
Tür
fiil — gövde, söz türü: fiil, geniş/şimdiki zaman, (x), lemma: تَسْتَقْسِمُ, kök: قسم, 2mp, mood: mansûb fiil · zamir — sonek, pron: 2MP
Kök
قسم
Sözlük biçimi
تَسْتَقْسِمُ
Nahiv
geniş/şimdiki zaman
28بِٱلْأَزْلَـٰمِ
Tür
edat — önek, bi+ · belirleyici — önek, al+ · isim — gövde, söz türü: isim, lemma: أَزْلَٰم, kök: زلم, eril çoğul, mecrûr
Kök
زلم
Sözlük biçimi
أَزْلَٰم
Nahiv
mecrûr
29ۚ
Tür
işaret zamiri — gövde, söz türü: işaret zamiri, lemma: ذَٰلِك, 2mp
Kök
Sözlük biçimi
ذَٰلِك
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
30ذَٰلِكُمْ
Tür
isim — gövde, söz türü: isim, lemma: فِسْق, kök: فسق, eril, ındef, merfû
Kök
فسق
Sözlük biçimi
فِسْق
Nahiv
merfû
31فِسْقٌ
Tür
belirleyici — önek, al+ · t — gövde, söz türü: T, lemma: يَوْم, kök: يوم, eril, mansûb
Kök
يوم
Sözlük biçimi
يَوْم
Nahiv
mansûb
32ۗ
Tür
fiil — gövde, söz türü: fiil, geçmiş zaman, lemma: يَئِسَ, kök: ياس, 3ms
Kök
ياس
Sözlük biçimi
يَئِسَ
Nahiv
geçmiş zaman
33ٱلْيَوْمَ
Tür
ilgi zamiri — gövde, söz türü: ilgi zamiri, lemma: ٱلَّذِى, eril çoğul
Kök
Sözlük biçimi
ٱلَّذِى
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
34يَئِسَ
Tür
fiil — gövde, söz türü: fiil, geçmiş zaman, lemma: كَفَرَ, kök: كفر, 3mp · zamir — sonek, pron: 3MP
Kök
كفر
Sözlük biçimi
كَفَرَ
Nahiv
geçmiş zaman
35ٱلَّذِينَ
Tür
edat — gövde, söz türü: edat, lemma: مِن
Kök
Sözlük biçimi
مِن
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
36كَفَرُوا۟
Tür
isim — gövde, söz türü: isim, lemma: دِين, kök: دين, eril, mecrûr · zamir — sonek, pron: 2MP
Kök
دين
Sözlük biçimi
دِين
Nahiv
mecrûr
37مِن
Tür
rem — önek, f: REM+ · pro — gövde, söz türü: PRO, lemma: لَا
Kök
Sözlük biçimi
لَا
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
38دِينِكُمْ
Tür
fiil — gövde, söz türü: fiil, geniş/şimdiki zaman, lemma: خَشِىَ, kök: خشي, 2mp, mood: meczûm · zamir — sonek, pron: 2MP · zamir — sonek, pron: 3MP
Kök
خشي
Sözlük biçimi
خَشِىَ
Nahiv
geniş/şimdiki zaman
39فَلَا
Tür
bağlaç — önek, w: CONJ+ · fiil — gövde, söz türü: fiil, emir, lemma: خَشِىَ, kök: خشي, 2mp · zamir — sonek, pron: 2MP · zamir — sonek, pron: 1S
Kök
خشي
Sözlük biçimi
خَشِىَ
Nahiv
emir
40تَخْشَوْهُمْ
Tür
belirleyici — önek, al+ · t — gövde, söz türü: T, lemma: يَوْم, kök: يوم, eril, mansûb
Kök
يوم
Sözlük biçimi
يَوْم
Nahiv
mansûb
41وَٱخْشَوْنِ
Tür
fiil — gövde, söz türü: fiil, geçmiş zaman, (ıv), lemma: أَكْمَلْ, kök: كمل, 1s · zamir — sonek, pron: 1S
Kök
كمل
Sözlük biçimi
أَكْمَلْ
Nahiv
geçmiş zaman
42ۚ
Tür
edat — önek, l: P+ · zamir — gövde, söz türü: zamir, 2mp
Kök
Sözlük biçimi
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
43ٱلْيَوْمَ
Tür
isim — gövde, söz türü: isim, lemma: دِين, kök: دين, eril, mansûb · zamir — sonek, pron: 2MP
Kök
دين
Sözlük biçimi
دِين
Nahiv
mansûb
44أَكْمَلْتُ
Tür
bağlaç — önek, w: CONJ+ · fiil — gövde, söz türü: fiil, geçmiş zaman, (ıv), lemma: أَتَمَّ, kök: تمم, 1s · zamir — sonek, pron: 1S
Kök
تمم
Sözlük biçimi
أَتَمَّ
Nahiv
geçmiş zaman
45لَكُمْ
Tür
edat — gövde, söz türü: edat, lemma: عَلَىٰ · zamir — sonek, pron: 2MP
Kök
Sözlük biçimi
عَلَىٰ
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
46دِينَكُمْ
Tür
isim — gövde, söz türü: isim, lemma: نِعْمَة, kök: نعم, dişil, mansûb · zamir — sonek, pron: 1S
Kök
نعم
Sözlük biçimi
نِعْمَة
Nahiv
mansûb
47وَأَتْمَمْتُ
Tür
bağlaç — önek, w: CONJ+ · fiil — gövde, söz türü: fiil, geçmiş zaman, lemma: رَّضِىَ, kök: رضو, 1s · zamir — sonek, pron: 1S
Kök
رضو
Sözlük biçimi
رَّضِىَ
Nahiv
geçmiş zaman
48عَلَيْكُمْ
Tür
edat — önek, l: P+ · zamir — gövde, söz türü: zamir, 2mp
Kök
Sözlük biçimi
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
49نِعْمَتِى
Tür
belirleyici — önek, al+ · özel isim — gövde, söz türü: özel isim, vn, (ıv), lemma: إِسْلَٰم, kök: سلم, eril, mansûb
Kök
سلم
Sözlük biçimi
إِسْلَٰم
Nahiv
mansûb
50وَرَضِيتُ
Tür
isim — gövde, söz türü: isim, lemma: دِين, kök: دين, eril, ındef, mansûb
Kök
دين
Sözlük biçimi
دِين
Nahiv
mansûb
51لَكُمُ
Tür
rem — önek, f: REM+ · şart edatı — gövde, söz türü: şart edatı, lemma: مَن
Kök
Sözlük biçimi
مَن
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
52ٱلْإِسْلَـٰمَ
Tür
fiil — gövde, söz türü: fiil, geçmiş zaman, edilgen, (vııı), lemma: ٱضْطُرَّ, kök: ضرر, 3ms
Kök
ضرر
Sözlük biçimi
ٱضْطُرَّ
Nahiv
geçmiş zaman · edilgen
53دِينًا
Tür
edat — gövde, söz türü: edat, lemma: فِى
Kök
Sözlük biçimi
فِى
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
54ۚ
Tür
isim — gövde, söz türü: isim, lemma: مَخْمَصَة, kök: خمص, dişil, ındef, mecrûr
Kök
خمص
Sözlük biçimi
مَخْمَصَة
Nahiv
mecrûr
55فَمَنِ
Tür
isim — gövde, söz türü: isim, lemma: غَيْر, kök: غير, eril, mansûb
Kök
غير
Sözlük biçimi
غَيْر
Nahiv
mansûb
56ٱضْطُرَّ
Tür
isim — gövde, söz türü: isim, etken, pcpl, (vı), lemma: مُتَجَانِف, kök: جنف, eril, ındef, mecrûr
Kök
جنف
Sözlük biçimi
مُتَجَانِف
Nahiv
etken · mecrûr
57فِى
Tür
edat — önek, l: P+ · isim — gövde, söz türü: isim, lemma: إِثْم, kök: اثم, eril, ındef, mecrûr
Kök
اثم
Sözlük biçimi
إِثْم
Nahiv
mecrûr
58مَخْمَصَةٍ
Tür
rslt — önek, f: RSLT+ · acc — gövde, söz türü: ACC, lemma: إِنّ, sp: <in~
Kök
Sözlük biçimi
إِنّ
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
59غَيْرَ
Tür
özel isim — gövde, söz türü: özel isim, lemma: ٱللَّه, kök: اله, mansûb
Kök
اله
Sözlük biçimi
ٱللَّه
Nahiv
mansûb
60مُتَجَانِفٍ
Tür
isim — gövde, söz türü: isim, lemma: غَفُور, kök: غفر, eril tekil, ındef, merfû
Kök
غفر
Sözlük biçimi
غَفُور
Nahiv
merfû
61لِّإِثْمٍ
Tür
sıfat — gövde, söz türü: sıfat, lemma: رَّحِيم, kök: رحم, eril tekil, ındef, merfû
Kök
رحم
Sözlük biçimi
رَّحِيم
Nahiv
merfû
62ۙ
Tür
Kök
Sözlük biçimi
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
63فَإِنَّ
Tür
Kök
Sözlük biçimi
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
64ٱللَّهَ
Tür
Kök
Sözlük biçimi
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
65غَفُورٌ
Tür
Kök
Sözlük biçimi
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
66رَّحِيمٌ
Tür
Kök
Sözlük biçimi
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
07 · NÜZUL VE BAĞLAM · KAYNAK BAĞLANTILI

Sûre içindeki yeri

Bu ayet medenî kabul edilen Mâide sûresinin 3. ayetidir. Bağlam için bir önceki ve sonraki ayeti birlikte okuyun.

Diyanet Kur’an portalında bağlamı aç ↗
08 · TEFSİR · RESMÎ KAYNAĞA YÖNLENDİRME

Kur’an Yolu tefsiri

Telif korumasındaki tefsir metni kopyalanmaz. Diyanet’in resmî sayfasındaki ayet açıklamasına doğrudan gidilir.

Tefsir kaynağını aç ↗
09 · MUKAYESELİ TEFSİR · EDİTORYAL İNCELEMEDE

Müfessir görüşleri

Taberî, Mâtürîdî, Râzî, Kurtubî, İbn Kesîr ve Elmalılı gibi müfessirlerin görüşleri; baskı, cilt ve sayfa künyesi doğrulandıktan sonra burada ayrı ayrı gösterilecek. Doğrulanmamış özet yayımlanmaz.

10 · HADİS BAĞLANTILARI · EDİTORYAL İNCELEMEDE

İlgili rivayetler

Ayetle doğrudan ilişkisi doğrulanan rivayetler hadis numarası, sıhhat kaynağı ve kısa açıklamayla bağlanır.

Kaynak numaralı hadis kayıtlarını aç →
11 · FIKIH · EDİTORYAL İNCELEMEDE

Hükümle ilişkisi

Ayet bir fıkıh hükmüyle ilişkilendirilecekse dört Sünnî mezhep görüşü ve dayandıkları kaynaklar birlikte gösterilir. Kişisel fetva üretilmez.

Din İşleri Yüksek Kurulu ↗
12 · KUR’ANÎ KAVRAMLAR · BAĞLANTI AĞI

Kavramla birlikte okuyun

Ayetin anlamındaki kavramlar, kök ve lemma taraması doğrulandıkça konulu Kur’an dosyalarına bağlanır.

Kur’anî kavramlar kataloğu →
13 · ESMÂÜ’L-HÜSNÂ · BAĞLANTI AĞI

İlâhî isimler

Ayette açıkça geçen isimler ve isimlerin anlam alanı, lafız ile yorum birbirinden ayrılarak gösterilir.

99 isim kataloğu →
14 · AHLÂK · DÜŞÜNME REHBERİ

Davranışa bakan yön

Ayetin emri, yasağı, örneği veya uyarısı varsa bunun davranışa nasıl taşınacağı sûrenin bütünü içinde ele alınır.

15 · İNSANÎ BOYUT · SINIRLI YORUM

İnsanı anlamaya katkısı

Bu alan manevî ve ahlâkî düşünme içindir; klinik teşhis, psikolojik tedavi veya profesyonel sağlık tavsiyesi değildir.

16 · BUGÜNE BAKIŞ · DÜŞÜNME SORUSU

Bugün nasıl okuyabiliriz?

Ayetin bildirdiği ilkeyi, sûrenin ana konusu ve komşu ayetlerin akışı içinde değerlendirin.

17 · DUA · EDİTORYAL İNCELEMEDE

Ayet dua içeriyor mu?

Dua niteliği açıkça doğrulanan ayetler, anlamı ve bağlamıyla Dua bölümüne bağlanır; her ayet zorla duaya dönüştürülmez.

Kaynaklı dualar →
18 · DERS · OKUMA ADIMI

Üç adımda çalışın

  1. Arapça metni ve meali yavaşça okuyun.
  2. Kelime tahlilinde tekrar eden kökleri inceleyin.
  3. Önceki ve sonraki ayetle kurduğu bağı not edin.
19 · KAYNAKLAR

Metin, meal ve dil verisi