Ana sayfaKur’anFâtır45. ayet
19 katmanlı ayet incelemesi

Fâtır 45

Mekkî · 45 ayetlik sûre · Katmanlar kaynak durumu açıkça belirtilerek sunulur.

035SÛRE
01 · ARAPÇA METİN · DOĞRULANDI

وَلَوْ يُؤَاخِذُ ٱللَّهُ ٱلنَّاسَ بِمَا كَسَبُوا۟ مَا تَرَكَ عَلَىٰ ظَهْرِهَا مِن دَآبَّةٍ وَلَـٰكِن يُؤَخِّرُهُمْ إِلَىٰٓ أَجَلٍ مُّسَمًّى ۖ فَإِذَا جَآءَ أَجَلُهُمْ فَإِنَّ ٱللَّهَ كَانَ بِعِبَادِهِۦ بَصِيرًۢا

Tanzil Osmanî metni; metin değiştirilmeden gösterilir.
02 · ÇEVİRİYAZI · DOĞRULANDI

velev yüâḫiẕü-llâhü-nnâse bimâ kesebû mâ terake `alâ żahrihâ min dâbbetiv velâkiy yü'eḫḫiruhüm ilâ ecelim müsemmâ. feiẕâ câe ecelühüm feinne-llâhe kâne bi`ibâdihî beṣîrâ.

Muhammet Abay çeviriyazısı, gayri ticari kullanım kaydıyla.
03 · TÜRKÇE MEAL · DOĞRULANDI

Eğer Allah, yaptıkları yüzünden insanları (hemen) cezalandırsaydı, yeryüzünde hiçbir canlı yaratık bırakmazdı. Fakat Allah, onları belirtilmiş bir süreye kadar erteliyor. Vakitleri gelince (gerekeni yapar). Kuşkusuz Allah, kullarını görrmektedir.

Meal, Kur’an metninin kendisi değil; anlamı Türkçede ifade etme çalışmasıdır.

04–06 · KELİME, KÖK, SARF VE NAHİV · DOĞRULANDI

Kelime kelime Türkçe tahlil

Kelime kelime Türkçe tahlil

Bu ayetin dil verileri kaynak paketiyle karşılaştırılıyor.

1وَلَوْ
Tür
bağlaç — önek, w: CONJ+ · şart edatı — gövde, söz türü: şart edatı, lemma: لَو
Kök
Sözlük biçimi
لَو
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
2يُؤَاخِذُ
Tür
fiil — gövde, söz türü: fiil, geniş/şimdiki zaman, (ııı), lemma: يُؤَاخِذُ, kök: اخذ, 3ms
Kök
اخذ
Sözlük biçimi
يُؤَاخِذُ
Nahiv
geniş/şimdiki zaman
3ٱللَّهُ
Tür
özel isim — gövde, söz türü: özel isim, lemma: ٱللَّه, kök: اله, merfû
Kök
اله
Sözlük biçimi
ٱللَّه
Nahiv
merfû
4ٱلنَّاسَ
Tür
belirleyici — önek, al+ · isim — gövde, söz türü: isim, lemma: نَّاس, kök: نوس, eril çoğul, mansûb
Kök
نوس
Sözlük biçimi
نَّاس
Nahiv
mansûb
5بِمَا
Tür
edat — önek, bi+ · ilgi zamiri — gövde, söz türü: ilgi zamiri, lemma: مَا
Kök
Sözlük biçimi
مَا
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
6كَسَبُوا۟
Tür
fiil — gövde, söz türü: fiil, geçmiş zaman, lemma: كَسَبَ, kök: كسب, 3mp · zamir — sonek, pron: 3MP
Kök
كسب
Sözlük biçimi
كَسَبَ
Nahiv
geçmiş zaman
7مَا
Tür
olumsuzluk edatı — gövde, söz türü: olumsuzluk edatı, lemma: مَا
Kök
Sözlük biçimi
مَا
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
8تَرَكَ
Tür
fiil — gövde, söz türü: fiil, geçmiş zaman, lemma: تَرَكَ, kök: ترك, 3ms
Kök
ترك
Sözlük biçimi
تَرَكَ
Nahiv
geçmiş zaman
9عَلَىٰ
Tür
edat — gövde, söz türü: edat, lemma: عَلَىٰ
Kök
Sözlük biçimi
عَلَىٰ
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
10ظَهْرِهَا
Tür
isim — gövde, söz türü: isim, lemma: ظَهْر, kök: ظهر, eril, mecrûr · zamir — sonek, pron: 3FS
Kök
ظهر
Sözlük biçimi
ظَهْر
Nahiv
mecrûr
11مِن
Tür
edat — gövde, söz türü: edat, lemma: مِن
Kök
Sözlük biçimi
مِن
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
12دَآبَّةٍ
Tür
isim — gövde, söz türü: isim, lemma: دَا^بَّة, kök: دبب, dişil, ındef, mecrûr
Kök
دبب
Sözlük biçimi
دَا^بَّة
Nahiv
mecrûr
13وَلَـٰكِن
Tür
bağlaç — önek, w: CONJ+ · amd — gövde, söz türü: AMD, lemma: لَٰكِن
Kök
Sözlük biçimi
لَٰكِن
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
14يُؤَخِّرُهُمْ
Tür
fiil — gövde, söz türü: fiil, geniş/şimdiki zaman, (ıı), lemma: أَخَّرَ, kök: اخر, 3ms · zamir — sonek, pron: 3MP
Kök
اخر
Sözlük biçimi
أَخَّرَ
Nahiv
geniş/şimdiki zaman
15إِلَىٰٓ
Tür
edat — gövde, söz türü: edat, lemma: إِلَىٰ
Kök
Sözlük biçimi
إِلَىٰ
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
16أَجَلٍ
Tür
isim — gövde, söz türü: isim, lemma: أَجَل, kök: اجل, eril, ındef, mecrûr
Kök
اجل
Sözlük biçimi
أَجَل
Nahiv
mecrûr
17مُّسَمًّى
Tür
isim — gövde, söz türü: isim, edilgen, pcpl, (ıı), lemma: مُّسَمًّى, kök: سمو, eril, ındef, mecrûr
Kök
سمو
Sözlük biçimi
مُّسَمًّى
Nahiv
edilgen · mecrûr
18ۖ
Tür
bağlaç — önek, f: CONJ+ · t — gövde, söz türü: T, lemma: إِذَا
Kök
Sözlük biçimi
إِذَا
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
19فَإِذَا
Tür
fiil — gövde, söz türü: fiil, geçmiş zaman, lemma: جَا^ءَ, kök: جيا, 3ms
Kök
جيا
Sözlük biçimi
جَا^ءَ
Nahiv
geçmiş zaman
20جَآءَ
Tür
isim — gövde, söz türü: isim, lemma: أَجَل, kök: اجل, eril, merfû · zamir — sonek, pron: 3MP
Kök
اجل
Sözlük biçimi
أَجَل
Nahiv
merfû
21أَجَلُهُمْ
Tür
rem — önek, f: REM+ · acc — gövde, söz türü: ACC, lemma: إِنّ, sp: <in~
Kök
Sözlük biçimi
إِنّ
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
22فَإِنَّ
Tür
özel isim — gövde, söz türü: özel isim, lemma: ٱللَّه, kök: اله, mansûb
Kök
اله
Sözlük biçimi
ٱللَّه
Nahiv
mansûb
23ٱللَّهَ
Tür
fiil — gövde, söz türü: fiil, geçmiş zaman, lemma: كَانَ, kök: كون, sp: kaAn, 3ms
Kök
كون
Sözlük biçimi
كَانَ
Nahiv
geçmiş zaman
24كَانَ
Tür
edat — önek, bi+ · isim — gövde, söz türü: isim, lemma: عَبْد, kök: عبد, eril çoğul, mecrûr · zamir — sonek, pron: 3MS
Kök
عبد
Sözlük biçimi
عَبْد
Nahiv
mecrûr
25بِعِبَادِهِۦ
Tür
sıfat — gövde, söz türü: sıfat, lemma: بَصِير, kök: بصر, eril tekil, ındef, mansûb
Kök
بصر
Sözlük biçimi
بَصِير
Nahiv
mansûb
26بَصِيرًۢا
Tür
Kök
Sözlük biçimi
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
07 · NÜZUL VE BAĞLAM · KAYNAK BAĞLANTILI

Sûre içindeki yeri

Bu ayet mekkî kabul edilen Fâtır sûresinin 45. ayetidir. Bağlam için bir önceki ve sonraki ayeti birlikte okuyun.

Diyanet Kur’an portalında bağlamı aç ↗
08 · TEFSİR · RESMÎ KAYNAĞA YÖNLENDİRME

Kur’an Yolu tefsiri

Telif korumasındaki tefsir metni kopyalanmaz. Diyanet’in resmî sayfasındaki ayet açıklamasına doğrudan gidilir.

Tefsir kaynağını aç ↗
09 · MUKAYESELİ TEFSİR · EDİTORYAL İNCELEMEDE

Müfessir görüşleri

Taberî, Mâtürîdî, Râzî, Kurtubî, İbn Kesîr ve Elmalılı gibi müfessirlerin görüşleri; baskı, cilt ve sayfa künyesi doğrulandıktan sonra burada ayrı ayrı gösterilecek. Doğrulanmamış özet yayımlanmaz.

10 · HADİS BAĞLANTILARI · EDİTORYAL İNCELEMEDE

İlgili rivayetler

Ayetle doğrudan ilişkisi doğrulanan rivayetler hadis numarası, sıhhat kaynağı ve kısa açıklamayla bağlanır.

Kaynak numaralı hadis kayıtlarını aç →
11 · FIKIH · EDİTORYAL İNCELEMEDE

Hükümle ilişkisi

Ayet bir fıkıh hükmüyle ilişkilendirilecekse dört Sünnî mezhep görüşü ve dayandıkları kaynaklar birlikte gösterilir. Kişisel fetva üretilmez.

Din İşleri Yüksek Kurulu ↗
12 · KUR’ANÎ KAVRAMLAR · BAĞLANTI AĞI

Kavramla birlikte okuyun

Ayetin anlamındaki kavramlar, kök ve lemma taraması doğrulandıkça konulu Kur’an dosyalarına bağlanır.

Kur’anî kavramlar kataloğu →
13 · ESMÂÜ’L-HÜSNÂ · BAĞLANTI AĞI

İlâhî isimler

Ayette açıkça geçen isimler ve isimlerin anlam alanı, lafız ile yorum birbirinden ayrılarak gösterilir.

99 isim kataloğu →
14 · AHLÂK · DÜŞÜNME REHBERİ

Davranışa bakan yön

Ayetin emri, yasağı, örneği veya uyarısı varsa bunun davranışa nasıl taşınacağı sûrenin bütünü içinde ele alınır.

15 · İNSANÎ BOYUT · SINIRLI YORUM

İnsanı anlamaya katkısı

Bu alan manevî ve ahlâkî düşünme içindir; klinik teşhis, psikolojik tedavi veya profesyonel sağlık tavsiyesi değildir.

16 · BUGÜNE BAKIŞ · DÜŞÜNME SORUSU

Bugün nasıl okuyabiliriz?

Ayetin bildirdiği ilkeyi, sûrenin ana konusu ve komşu ayetlerin akışı içinde değerlendirin.

17 · DUA · EDİTORYAL İNCELEMEDE

Ayet dua içeriyor mu?

Dua niteliği açıkça doğrulanan ayetler, anlamı ve bağlamıyla Dua bölümüne bağlanır; her ayet zorla duaya dönüştürülmez.

Kaynaklı dualar →
18 · DERS · OKUMA ADIMI

Üç adımda çalışın

  1. Arapça metni ve meali yavaşça okuyun.
  2. Kelime tahlilinde tekrar eden kökleri inceleyin.
  3. Önceki ve sonraki ayetle kurduğu bağı not edin.
19 · KAYNAKLAR

Metin, meal ve dil verisi