Ana sayfaKur’anLokmân16. ayet
19 katmanlı ayet incelemesi

Lokmân 16

Mekkî · 34 ayetlik sûre · Katmanlar kaynak durumu açıkça belirtilerek sunulur.

031SÛRE
01 · ARAPÇA METİN · DOĞRULANDI

يَـٰبُنَىَّ إِنَّهَآ إِن تَكُ مِثْقَالَ حَبَّةٍ مِّنْ خَرْدَلٍ فَتَكُن فِى صَخْرَةٍ أَوْ فِى ٱلسَّمَـٰوَٰتِ أَوْ فِى ٱلْأَرْضِ يَأْتِ بِهَا ٱللَّهُ ۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَطِيفٌ خَبِيرٌ

Tanzil Osmanî metni; metin değiştirilmeden gösterilir.
02 · ÇEVİRİYAZI · DOĞRULANDI

yâ büneyye innehâ in tekü miŝḳâle ḥabbetim min ḫardelin fetekün fî ṣaḫratin ev fi-ssemâvâti ev fi-l'arḍi ye'ti bihe-llâh. inne-llâhe leṭîfün ḫabîr.

Muhammet Abay çeviriyazısı, gayri ticari kullanım kaydıyla.
03 · TÜRKÇE MEAL · DOĞRULANDI

(Lokman, öğütlerine devamla şöyle demişti:) Yavrucuğum! Yaptığın iş (iyilik veya kötülük), bir hardal tanesi ağırlığında bile olsa ve bu, bir kayanın içinde veya göklerde yahut yerin derinliklerinde bulunsa, yine de Allah onu (senin karşına) getirir. Doğrusu Allah, en ince işleri görüp bilmektedir ve her şeyden haberdardır.

Meal, Kur’an metninin kendisi değil; anlamı Türkçede ifade etme çalışmasıdır.

04–06 · KELİME, KÖK, SARF VE NAHİV · DOĞRULANDI

Kelime kelime Türkçe tahlil

Kelime kelime Türkçe tahlil

Bu ayetin dil verileri kaynak paketiyle karşılaştırılıyor.

1يَـٰبُنَىَّ
Tür
seslenme edatı — önek, ya+ · isim — gövde, söz türü: isim, lemma: بُنَىّ, kök: بني, eril, mansûb · zamir — sonek, pron: 1S
Kök
بني
Sözlük biçimi
بُنَىّ
Nahiv
mansûb
2إِنَّهَآ
Tür
acc — gövde, söz türü: ACC, lemma: إِنّ, sp: <in~ · zamir — sonek, pron: 3FS
Kök
Sözlük biçimi
إِنّ
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
3إِن
Tür
şart edatı — gövde, söz türü: şart edatı, lemma: إِن
Kök
Sözlük biçimi
إِن
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
4تَكُ
Tür
fiil — gövde, söz türü: fiil, geniş/şimdiki zaman, lemma: كَانَ, kök: كون, sp: kaAn, 3fs, mood: meczûm
Kök
كون
Sözlük biçimi
كَانَ
Nahiv
geniş/şimdiki zaman
5مِثْقَالَ
Tür
isim — gövde, söz türü: isim, lemma: مِثْقَال, kök: ثقل, eril, mansûb
Kök
ثقل
Sözlük biçimi
مِثْقَال
Nahiv
mansûb
6حَبَّةٍ
Tür
isim — gövde, söz türü: isim, lemma: حَبَّة, kök: حبب, dişil, ındef, mecrûr
Kök
حبب
Sözlük biçimi
حَبَّة
Nahiv
mecrûr
7مِّنْ
Tür
edat — gövde, söz türü: edat, lemma: مِن
Kök
Sözlük biçimi
مِن
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
8خَرْدَلٍ
Tür
isim — gövde, söz türü: isim, lemma: خَرْدَل, kök: خردل, eril, ındef, mecrûr
Kök
خردل
Sözlük biçimi
خَرْدَل
Nahiv
mecrûr
9فَتَكُن
Tür
bağlaç — önek, f: CONJ+ · fiil — gövde, söz türü: fiil, geniş/şimdiki zaman, lemma: كَانَ, kök: كون, sp: kaAn, 3fs, mood: meczûm
Kök
كون
Sözlük biçimi
كَانَ
Nahiv
geniş/şimdiki zaman
10فِى
Tür
edat — gövde, söz türü: edat, lemma: فِى
Kök
Sözlük biçimi
فِى
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
11صَخْرَةٍ
Tür
isim — gövde, söz türü: isim, lemma: صَخْرَة, kök: صخر, dişil, ındef, mecrûr
Kök
صخر
Sözlük biçimi
صَخْرَة
Nahiv
mecrûr
12أَوْ
Tür
bağlaç — gövde, söz türü: bağlaç, lemma: أَو
Kök
Sözlük biçimi
أَو
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
13فِى
Tür
edat — gövde, söz türü: edat, lemma: فِى
Kök
Sözlük biçimi
فِى
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
14ٱلسَّمَـٰوَٰتِ
Tür
belirleyici — önek, al+ · isim — gövde, söz türü: isim, lemma: سَمَا^ء, kök: سمو, dişil çoğul, mecrûr
Kök
سمو
Sözlük biçimi
سَمَا^ء
Nahiv
mecrûr
15أَوْ
Tür
bağlaç — gövde, söz türü: bağlaç, lemma: أَو
Kök
Sözlük biçimi
أَو
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
16فِى
Tür
edat — gövde, söz türü: edat, lemma: فِى
Kök
Sözlük biçimi
فِى
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
17ٱلْأَرْضِ
Tür
belirleyici — önek, al+ · isim — gövde, söz türü: isim, lemma: أَرْض, kök: ارض, dişil, mecrûr
Kök
ارض
Sözlük biçimi
أَرْض
Nahiv
mecrûr
18يَأْتِ
Tür
fiil — gövde, söz türü: fiil, geniş/şimdiki zaman, lemma: أَتَى, kök: اتي, 3ms, mood: meczûm
Kök
اتي
Sözlük biçimi
أَتَى
Nahiv
geniş/şimdiki zaman
19بِهَا
Tür
edat — önek, bi+ · zamir — gövde, söz türü: zamir, 3fs
Kök
Sözlük biçimi
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
20ٱللَّهُ
Tür
özel isim — gövde, söz türü: özel isim, lemma: ٱللَّه, kök: اله, merfû
Kök
اله
Sözlük biçimi
ٱللَّه
Nahiv
merfû
21ۚ
Tür
acc — gövde, söz türü: ACC, lemma: إِنّ, sp: <in~
Kök
Sözlük biçimi
إِنّ
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
22إِنَّ
Tür
özel isim — gövde, söz türü: özel isim, lemma: ٱللَّه, kök: اله, mansûb
Kök
اله
Sözlük biçimi
ٱللَّه
Nahiv
mansûb
23ٱللَّهَ
Tür
sıfat — gövde, söz türü: sıfat, lemma: لَطِيف, kök: لطف, eril tekil, ındef, merfû
Kök
لطف
Sözlük biçimi
لَطِيف
Nahiv
merfû
24لَطِيفٌ
Tür
sıfat — gövde, söz türü: sıfat, lemma: خَبِير, kök: خبر, eril tekil, ındef, merfû
Kök
خبر
Sözlük biçimi
خَبِير
Nahiv
merfû
25خَبِيرٌ
Tür
Kök
Sözlük biçimi
Nahiv
Bağlama göre açıklanır
07 · NÜZUL VE BAĞLAM · KAYNAK BAĞLANTILI

Sûre içindeki yeri

Bu ayet mekkî kabul edilen Lokmân sûresinin 16. ayetidir. Bağlam için bir önceki ve sonraki ayeti birlikte okuyun.

Diyanet Kur’an portalında bağlamı aç ↗
08 · TEFSİR · RESMÎ KAYNAĞA YÖNLENDİRME

Kur’an Yolu tefsiri

Telif korumasındaki tefsir metni kopyalanmaz. Diyanet’in resmî sayfasındaki ayet açıklamasına doğrudan gidilir.

Tefsir kaynağını aç ↗
09 · MUKAYESELİ TEFSİR · EDİTORYAL İNCELEMEDE

Müfessir görüşleri

Taberî, Mâtürîdî, Râzî, Kurtubî, İbn Kesîr ve Elmalılı gibi müfessirlerin görüşleri; baskı, cilt ve sayfa künyesi doğrulandıktan sonra burada ayrı ayrı gösterilecek. Doğrulanmamış özet yayımlanmaz.

10 · HADİS BAĞLANTILARI · EDİTORYAL İNCELEMEDE

İlgili rivayetler

Ayetle doğrudan ilişkisi doğrulanan rivayetler hadis numarası, sıhhat kaynağı ve kısa açıklamayla bağlanır.

Kaynak numaralı hadis kayıtlarını aç →
11 · FIKIH · EDİTORYAL İNCELEMEDE

Hükümle ilişkisi

Ayet bir fıkıh hükmüyle ilişkilendirilecekse dört Sünnî mezhep görüşü ve dayandıkları kaynaklar birlikte gösterilir. Kişisel fetva üretilmez.

Din İşleri Yüksek Kurulu ↗
12 · KUR’ANÎ KAVRAMLAR · BAĞLANTI AĞI

Kavramla birlikte okuyun

Ayetin anlamındaki kavramlar, kök ve lemma taraması doğrulandıkça konulu Kur’an dosyalarına bağlanır.

Kur’anî kavramlar kataloğu →
13 · ESMÂÜ’L-HÜSNÂ · BAĞLANTI AĞI

İlâhî isimler

Ayette açıkça geçen isimler ve isimlerin anlam alanı, lafız ile yorum birbirinden ayrılarak gösterilir.

99 isim kataloğu →
14 · AHLÂK · DÜŞÜNME REHBERİ

Davranışa bakan yön

Ayetin emri, yasağı, örneği veya uyarısı varsa bunun davranışa nasıl taşınacağı sûrenin bütünü içinde ele alınır.

15 · İNSANÎ BOYUT · SINIRLI YORUM

İnsanı anlamaya katkısı

Bu alan manevî ve ahlâkî düşünme içindir; klinik teşhis, psikolojik tedavi veya profesyonel sağlık tavsiyesi değildir.

16 · BUGÜNE BAKIŞ · DÜŞÜNME SORUSU

Bugün nasıl okuyabiliriz?

Ayetin bildirdiği ilkeyi, sûrenin ana konusu ve komşu ayetlerin akışı içinde değerlendirin.

17 · DUA · EDİTORYAL İNCELEMEDE

Ayet dua içeriyor mu?

Dua niteliği açıkça doğrulanan ayetler, anlamı ve bağlamıyla Dua bölümüne bağlanır; her ayet zorla duaya dönüştürülmez.

Kaynaklı dualar →
18 · DERS · OKUMA ADIMI

Üç adımda çalışın

  1. Arapça metni ve meali yavaşça okuyun.
  2. Kelime tahlilinde tekrar eden kökleri inceleyin.
  3. Önceki ve sonraki ayetle kurduğu bağı not edin.
19 · KAYNAKLAR

Metin, meal ve dil verisi